Παρουσιάζουμε εδώ, μία καταγραφεί των κυριότερων και συνηθέστερων όρων και ακρωνύμιων, που κάποιος μπορεί να συναντήσει στο χώρο του παραδοσιακού ξυρίσματος. Φυσικά ο αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος. Εμείς καταγράφουμε τους πιο σημαντικούς και θα συνεχίσουμε να εμπλουτίζουμε, την λίστα μας και στο μέλλον, όποτε θεωρούμαι ότι χρειάζεται, ελπίζοντας αυτή η στήλη να φανεί χρήσιμη σε κάποιους.
*τελευταία ενημέρωση 3/11/2021
Όροι που αφορούν την κατεύθυνση της λεπίδας στο πρόσωπο, την ώρα του ξυρίσματος - *παράρτημα
WTG – (with the grain). Ξύρισμα με την κατεύθυνση (φορά) ανάπτυξης της τρίχας. Είναι σωστό, στο πρώτο τουλάχιστον χέρι να ακολουθούμε αυτόν τον τρόπο ξυρίσματος, για τον λόγο ότι είναι ο ηπιότερος και αποφεύγονται ερεθισμοί και αμυχές.
XTG – (across the grain). Ξύρισμα με κάποια γωνία σε σχέση με την ανάπτυξη της τρίχας. Μέχρι μια κατεύθυνση γωνίας των 90 μοιρών, θεωρούμαι ότι το ξύρισμα είναι XTG. Συνήθως γίνεται σαν δεύτερο χέρι στο ξύρισμά μας και δίνει ένα άκρως ικανοποιητικό έως τέλειο αποτέλεσμα.
ATG – (against the grain). Το επονομαζόμενο και "κόντρα" ξύρισμα. Είναι αυτό που γίνεται όταν το ξυράφι μας κόβει αντίθετα, από την κατεύθυνση ανάπτυξης της τρίχας. Ο συγκεκριμένος τρόπος δίνει ένα εξαιρετικά βαθύ ξύρισμα, αλλά παράλληλα μπορεί να επιφέρει εύκολα, ερεθισμό της επιδερμίδας, γι' αυτό καλό είναι να αποφεύγεται στο καθημερινό ξύρισμα.
Λεξικό - ορολογίες του παραδοσιακού ξυρίσματος
άρτιζαν (artisan) - πρόσωπο ή επιχείρηση, που παράγει προϊόντα σε περιορισμένη κλίμακα και ποσότητες. Αυτό μπορεί να γίνεται για οικονομικούς λόγους αλλά κυρίως στο χώρο του παραδοσιακού ξυρίσματος, γίνεται σε μια προσπάθεια, διατήρησης του ελέγχου ποιότητας του προϊόντος σε υψηλά επίπεδα.
βάση θυσάνου (κnot) - αφορά την διάμετρο της βάσης (κόμπου), του τμήματος του πινέλου, που αποτελείται από το τρίχωμα, συνθετικό ή φυσικό και μετριέται σε χιλιοστά (20mm-24mm κ.ο.κ).
κόντρα - τρόπος ξυρίσματος που γίνεται αντίθετα, από την κατεύθυνση με την οποία φυτρώνουν οι τρίχες της γενειάδας.
μαρέγκα - αποκαλείται έτσι ο σωστά δουλεμένος αφρός του ξυρίσματος, σαν ένδειξη ότι έχει φτάσει σε τέτοιο επίπεδο επιτυχίας, που μοιάζει πλέον σε υφή και ρευστότητα, με την ζαχαροπλαστική μαρέγκα.
ολισθηρότητα (slickness/glide) - αναφέρεται στην ιδιότητα που παρέχει ένα σαπούνι ή μια κρέμα στον παραγώμενο αφρό, προσδίδοντας ευκολία στο ξυράφι να γλυστρά, στην περιοχή που ξυρίζεται.
σαβέτα - τύπος ξυριστικής μηχανής, σταθερής ή πτυσσόμενης λαβής, που χρησιμοποιεί αντικαταστάσιμες λεπίδες. Η ονομασία Σαβέτα ανήκει στην εταιρεία DOVO (Merkur), αλλά ο όρος επικράτησε για να προσδιορίζει της ανοικτές μηχανές (τύπου φαλτσέτας), που χρησιμοποιούν αυτές τις λεπίδες.
στροπάρισμα (αγγλιστί:razor strop = λουρί ακονίσματος ξυραφιού) - η διαδικασία "καθαρισμού" της αιχμής ενός ξυραφιού ή μιας λεπίδαας, επάνω σε μία λωρίδα δέρματος. Μπορεί να γίνει στροπάρισμα, επάνω σε φελλό, σε ένα κομμάτι/λωρίδα από δέρμα ή ακόμα και σε τεντωμένη παλάμη (η τελευταία μέθοδος χρησιμοπoιείται ευρέως από επαγγελματίες). Το στροπάρισμα γίνεται σε περίπτωση, που θέλουμε να είμαστε σίγουροι ότι η κόψη είναι καθαρή από τυχόν υπολείματα ή γρέζια.
φόρτωμα (πινέλου) - η διαδικασία κατά την οποία το σαπούνι ή η κρέμα ξυρίσματος με την χρήση του πινέλου μετατρέπονται σε αφρό μέσα στο μπώλ, ο οποίος ενσωματώνεται στον θύσανο και είναι έτοιμος για να τον απλώσουμε στο πρόσωπο.
χαρτογράφηση γενειάδας (beard mapping) - η κατανόηση της κατεύθυνσης, της κλίσης, που παίρνουν οι τρίχες τις γενειάδας, σε όλα τα σημεία του προσώπου. Συνήθως δεν έχουν την ίδια κατεύθυνση, σε όλο το πρόσωπο και με τον τρόπο της "χαρτογράφησης", κατανοούμε προς τα πού θα ξυριστούμε, σε συγκεκριμένα σημεία, ώστε να αποφύγουμε το αντίθετης φοράς ξύρισμα (κόντρα), που μπορεί να μας προκαλέσει ερεθισμούς.
χοίρου (πινέλο) - πινέλο από διάφορα σημεία, του τριχώματος αγριόχοιρου.
as - After shave
asb - After shave balm
asl - After shave lotion
asm - After shave milk
A&E – Ariana and Evans, άρτιζαν εταιρεία σαπουνιών, after shave και balm που βρίσκεται στις Η.Π.Α. (στα περίχωρα του Κονέκτικατ).
backbone (προφ. - μπακμπόουν), "η ραχοκοκκαλιά" - αναφέρεται στις "ελαστικές" ιδιότητες του θυσάνου. Στο κατά πόσο δηλαδή είναι μαλακός (λιγύζει) ή σκληρός (αντιστέκεται). Συνήθως τα πινέλα με σκληρό backbone, προτιμούνται για την δημιουργία αφρού με σκληρά σαπούνια, ενώ τα μαλακά για κρεμοσάπουνα και κρέμες, χωρίς αυτό να είναι κανόνας φυσικά.
badger (προφ. μπάτζερ) - πινέλα που κατασκευάζονται από τρίχωμα ασβού. Στα badger πινέλα, υπάρχουν κατηγορίες και διαφέρουν σε ποιότητα και τιμή, ανάλογα το σημείο που προέρχεται το τρίχωμα του πινέλου.
balm - υγρό γαλάκτωμα που έχει ανακουφιστικό, καταπραϋντικό ή επανορθωτικό αποτέλεσμα στην επιδερμίδα. Μπορεί να περιέχει άρωμα αλλά και κάποιες φορές υπάρχει και σε μορφή "scentless" - άοσμο. Το balm έχει τις ιδιότητες να θεραπεύσει οποιοδήποτε ερεθισμό και να ηρεμήσει το δέρμα μετά το ξύρισμα.
bbs (baby butt smooth) - άγγλικός όρος που αναφέρεται στο αποτέλεσμα ενός τέλειου ξυρίσματος, που μας δίνει στο άγγιγμα, την αίσθηση επιδερμίδας του μωρού.
B&M – Barrister and Mann άρτιζαν εταιρεία σαπουνιών, after shave και balm που βρίσκεται στις Η.Π.Α. (Νέα Υόρκη).
blooming (προφ. μπλούμινγκ) - μέθοδος δημιουργίας αφρού, με την απαιτούμενη ποσότητα νερού, να τοποθετείται μέσα στο ίδιο το μπώλ του σαπουνιού, ώστε να μαλακώσει. Συνήθως η μέθοδος αυτή ενδείκνυται για σκληρά σαπούνια.
buffing ("blade buffing" - προφ. μπάφινγκ) - τεχνική κατά την οποία, κάνουμε επαναλαμβανόμενα μικρά περάσματα της λεπίδας, από δύσκολα κυρίως σημεία του προσώπου, όπου τα γένια είναι δύσκολο να φύγουν με ένα και μόνο πέρασμα (κάτω από την μύτη, στο πηγούνι κλπ.).
CC (close comb)- μηχανή κλειστής χτένας.
DE (double-edge) - μηχανή διπλής αιχμής.
EdC - Eau de Cologne
EdP - Eau de Parfume
EdT - Eau de Toilette
feedback - η αίσθηση της αποτελεσματικότητας που προσλαμβάνουμε, από τον τρόπο που αποδίδουν κατά την διάρκεια του ξυρίσματος στο πρόσωπό μας, ο συνδιασμός μηχανής και λεπίδας. Εάν δηλαδή το ξύρισμα είναι ήπιο - "γλυκό" ή επιθετικό - "άγριο" και νοιώθουμε ότι ανά πάσα στιγμή μπορεί να κοπούμε. Όσο περισσότερη εμπειρία αποκτάμε, τόσο πιο εύκολο είναι να κατανοήσουμε το feedback, κατά την διάρκεια του ξυρίσματος.
FLS – First Line Shaves, άρτιζαν εταιρεία σαπουνιών, after shave, balm προϊόντων περιποίησης γενειάδας. Βρίσκεται στο Μιζούρι των Η.Π.Α.
GEM - είδος λεπίδας μονής αιχμής. Η GEM ήταν εταιρεία που επίσης κατασκεύαζε μηχανές GEM (μονής αιχμής) και χρησιμοποιούσε τις συγκεκριμένες λεπίδες.
GEM style razor - μηχανές vintage ή νέες μηχανές που δέχονται λεπίδες GEM.
honing - (προφ. χόνινγκ). Η διαδικασία ακονίσματος της λεπίδας, ενός ξυραφιού - φαλτσέτας, χρησιμοποιώντας πέτρες ακονίσματος.
grip - (προφ. γκρίπ = λαβή). Η δυνατότητα μια λαβής για σταθερό κράτημα της μηχανής. Σημαντικό στοιχείο για τον καλύτερο έλεγχο, κατά την ώρα του ξυρίσματος.
Lather (-ring) - ο αφρός του ξυρίσματος (*αγγλιστί ή σαπουνάδα - ή η δημιουργία σαπουνάδας).
Loft - αναφέρεται στο μέρος του πινέλου, που αποτελείται από το τρίχωμα του θυσάνου και προσδιορίζει το ύψος του.
LPL - Le Pere Lucien, άρτιζαν εταιρεία σαπουνιών, after shave και balm που βρίσκεται στην κεντρική Γαλλία (Allier).
MNM – Murphy and McNeil, άρτιζαν εταιρεία σαπουνιών, after shave και balm που βρίσκεται στο Τέξας των Η.Π.Α. Εμπορεύονται παράλληλα και προϊόντα άλλων εταιρειών, ειδών ξυρίσματος
MWF - Mitchell’s Wool Fat, ένα από τα διασημότερα και παλαιότερα σαπούνια ξυρίσματος.
NIB (New In Box) - προϊόν που παραμένει στην συσκευασία του όπως αγοράστηκε.
NOS (New Old Stock) - προϊόν που παραμένει στην συσκευασία του και το οποίο έχει σταματήσει να παράγεται.
PAA – Phoenix Artisan Accoutrements, άρτιζαν εταιρεία σαπουνιών, after shave και balm που βρίσκεται στην Αριζόνα των Η.Π.Α.
OC (open comb razor) - μηχανή ανοικτής χτένας.
scoop (προφ. σκούπ) - η μέθοδος αφαίρεσης μικρής ποσότητας σαπουνιού, από το μπολ της συσκευασίας του, με κουταλάκι ή άλλο αντικείμενο, με σκοπό να μην αλλοιώσουμε το προϊόν. Συνήθως προτιμάτε αυτή η μέθοδος σε ακριβά σαπούνια, ώστε να διατηρήσουν αξία μεταπώλησης.
SE (single edge) - μηχανές μονής αιχμής/ακμής. Κάποιες μηχανές τέτοιου τύπου δέχονται τις γνώριμες λεπίδες διπλής αιχμής, αφού τις "σπάσουμε" ακριβώς στην μέση. Άλλες είναι αποκλειστικά για λεπίδες GEM.
Τέλος υπάρχουν και μηχανές που διατίθενται μαζί με συσκευή αλλαγής λεπίδων, τον αποκαλούμενο injector (προφ. ιντζέκτορ) και παίρνουν ειδικά κατασκευασμένες, έτοιμες λεπίδες μονής αιχμής.
Η πιο χαρακτηριστική μηχανή αυτής της κατηγορίας, είναι η περίφημη Schick. Μηχανή vintage (δεν κατασκευάζεται πλέον). Δεν είναι απίθανο όμως ακόμα και σήμερα, να βρούμε τέτοιες μηχανές και ανταλλακτικά στο διαδίκτυο και σε κατάσταση NOS (στο κουτί τους δηλαδή).
SOTD (Shave of the Day) - το ξύρισμα της μέρας. Αναφέρεται από κάποιoν, για τον προσδιορισμό των προϊόντων, που χρησιμοποιεί για το ξύρισμά της ημέρας (μηχανή - λεπίδα - pre shave - σαπούνι - after shave κλπ.).
SOTN (Shave of the Night) - το ίδιο ακριβώς όπως και το ανωτέρω, απλά ο προσδιορισμός αφορά νυχτερινό ξύρισμα.
splash - όρος που χρησιμοποιείται κυρίως για προϊόντα after shave. Τα προϊόντα αυτά εμπεριέχουν αλκοολούχο διάλυμα, για απολύμανση, μαζί με τονωτικά και καταπραϋντικά συστατικά για την περιποίηση της επιδερμίδας. Πριν τα απλώσουμε στο πρόσωπο όμως, χρειάζεται να "εκτονώσουμε" το αλκοολούχο διάλυμα, τρίβοντας το υγρό για ελάχιστο χρόνο στις παλάμες και τα απλώνουμε με μικρά "χαστουκάκια" για να ελαττώσουμε οποιοδήποτε τσούξιμο. Αυτός ο τρόπος εφαρμογής λέγεται splash (προφ. σπλάς).
splay - η δυνατότητα ανοίγματος του θυσάνου ενός πινέλου, όταν αυτό δουλεύεται στο μπώλ, για την δημιουργία αφρού ή στο πρόσωπο για το άπλωμά του. Όσο πιο ισορροπημένο είναι, μεταξύ αντίστασης και απλώματος, τόσο καλύτερη θεωρείται η συμπεριφορά του.
TOBS (Taylor of Old Bond Street) - Παραδοσιακό κατάστημα στο Λονδίνο με είδη ανδρικής περιποίησης. Το ομώνυμο διάσημο σαπούνι/κρέμα της φίρμας, κατασκευάζεται ανελλιπώς από το 1854.
T&H (Truefitt & Hill) - Βρίσκεται στο Λονδίνο και είναι το αρχαιότερο εν ενεργεία κουρείο στο κόσμο. Ιδρύθηκε το 1805 από τον William Francis Truefitt.
Σήμερα εκτός του παραδοσιακού κουρείου, που λειτουργεί κανονικά, η φίρμα διαθέτει και μια μεγάλη σειρά προϊόντων ανδρικής περιποίησης, που είναι διεθνώς αναγνωρισμένα για την εξαιρετική ποιότητα.
TTO (twist to open) - οι μηχανές ασφαλείας που αποτελούνται από ένα και μόνο κομμάτι με μηχανισμό, για το άνοιγμα της κεφαλής και την τοποθέτηση της λεπίδας. Οι γνωστές και σαν "πεταλούδα".
.......συνεχίζεται
